رابطه بین آسیب ورزشی و شاخصهاي شخصیتی در کاراته کاران مرد نخبه کاتا و کومیته

مقدمه: کاراته سبکهاي متعددي دارد که در دو رشته کاتا و کومیته اجرا میشوند ( 1). از علل اصلی ایجاد صدمات ورزشی می-
توان به عدم آمادگی بدنی، گرم کردن ناکافی، تکنیکهاي نادرست، ماهیت رشته ورزشی، شخصیت، اضطراب، واکنش هیجانی به
آسیب، ترس، خشم و از دست دادن کنترل اشاره نمود ( 2،1 ). ابعاد شخصیتی انسان مانند درونگرایی 1، برونگرایی 2، بیثباتی
شخصیتی، هیجانپذیري و پرخاشگري از عوامل تأثیرگذار بر اجراي ورزشکاران در صحنههاي رقابتی و نیز بروز آسیب می-
باشند( 3). از آنجا که عوامل روانی و شخصیتی نقشی اساسی در بهبود سطح ورزش حرفهاي افراد دارد، ممکن است در بروز
آسیبهاي ورزشی نیز تأثیر بسزایی داشته باشد ( 1). مقایسه آسیبها در دو رشته کاتا و کومیته و بررسی تعامل آن با ویژگی هاي
شخصیتی در این دو رشته میتواند اطلاعات مفیدي را در این زمینه فراهم کند.
روش تحقیق: تحقیق حاضر توصیفی از نوع همبستگی م یباشد. باتوجه به ماهیت و هدف موضوع، جهت شرکت در مطالعه
حاضر از بین مردان کاراتهکاي تیم ملی، 30 نفر به عنوان نمونه آماري انتخاب شدند ( 15 کاتارو و 15 کومیته زن). این ورزشکاران
داراي 10 تا 22 سال سابقه فعالیت ورزشی حرفهاي در لیگ کشوري و داراي مقام هاي آسیایی و بینالمللی بودند. آزمودنیها دو
پرسشنامهي آسیب ورزشی و پرسشنامه شخصیت آیزنگ را پرکردند. براي بررسی تفاوت میزان آسیب بین دو گروه کاتا و کومیته
مستقل و براي سایر تفاوت سنجیها از آزمون یومن ویتنی استفاده شد. آزمون ضریب همبستگی اسپیرمن نیز براي t از آزمون
.(0/ بررسی روابط بین متغیرها استفاده شد (سطح معنیداري 05
یافته هاي تحقیق: بین میزان آسیب کلی با سن، تعداد جلسات تمرینی در هفته و نیز زمان تمرینی در هر جلسه رابطه معن یداري
وجود داشت. اما با تجربه فرد و سابقه شرکت در مسابقات قهرمانی رابطه منفی مشاهده شد. میزان آسیب گروه کومیته بطور معنی-
داري از گروه کاتا بیشتر است (حدود 30 درصد). بین عامل آسیب در دو گروه نیز تفاوت معناداري داشت، با این حال تفاوت
معنیداري بین این دو گروه در خصوص انواع آسیبهاي ورزشی و مکانیسم آسیبها مشاهده نشد. در مورد شاخصهاي
شخصیتی میزان پرخاشگري و برونگرایی گروه کومیته بیشتر از گروه کاتا مشاهده شد. رابط ه معناداري بین شاخصهاي شخصیتی
و میزان، انواع، علل و مکانیسم آسیبها مشاهده نشد.
1 - Introspection
2 - Extraversion
مجموعه مقالات همایش ملی علم و کاراته، اول تا سوم آبان 1390 دانشگاه تبریز
بحث و نتیجهگیري: در این مطالعه میزان آسیب گروه کومیته 30 % بیشتر از آسیب گروه کاتا بود که احتمالا به ماهیت مبارزهاي و
ضربات متععد آن مربوط است. بین علل بروز آسیب در دو گروه تفاوت معناداري نشان داد در کومیته علل اصلی بروز آسیب،
ضربه حریف و در کاتا، زمین اجرا بود. در زمینه مکانیسم آسیب، ضربه حریف (گروه کومیته) و تکرار زیاد (گروه کاتا) داراي
بالاترین مقادیر بودند. این نتیجه توسط سایر مطالعات نیز عنوان شده است ( 2). اما میزان پرخاشگري و برونگرایی گروه کومیته
بیشتر از گروه کاتا مشاهده شد. نیپرت و اسمیت در سال 2008 در مطالعهاي رابطه بین استرس روانی با آسیب و برخورد در
ورزش را مطرح کردند. این استرس روانی یکی از علل پیدایش پرخاشگري در افراد است ( 4). احتمالا بالاتربودن پرخاشگري و
برونگرایی گروه کومیته ریشه در ماهیت مبارزهاي و برخوردهاي پیاپی در آن داشته و همین عامل یکی از علل بالاتربودن آسیب
این گروه باشد. این نتیجه با یافتههاي پدرسون ( 2007 ) همسوست ( 5). هیچکدام از روابط میان شاخصهاي شخصیتی و آسیب
در دو گروه معنادار نبود. ورزشکاران گروه کومیته در مقایسه با گروه کاتا در معرض آسیب بیشتري بودند. باتوجه به اهمیت
ویژگی هاي شخصیتی به ویژه درافراد در معرض استرسهاي شدید رقابتی رشته کاراته، نیاز به مطالعات بیشتري در این زمینه می-
باشد.
منابع
1)Destombe. C., Lejeune. L., Guillodo. Y., Roudaut. A., Jousse. S., Devauchelle. V., Saraux. A., 2006, Incidence
and nature of karate injuries, Joint Bone Spine, 73(2):182-8.
2)Arriaza. R., Leyes. M., 2005, Injury profile in competitive karate: prospective analysis of three consecutive World
Karate Championships, Knee Surg Sports Traumatol Arthrosc, 13(7):603-7.
٣) قدیری، فرھاد. ١٣٨۴ . مقایسھ نیمرخ ھای مھارت ھای روانی بین کاراتھ کاھای مرد نخبھ و غیر نخبھ. دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی،
دانشگاه تربیت معلم.
4)Nippert. A.H., Smith. A.M., 2008, Psychologic stress related to injury and impact on sport performance, Phys
Med Rehabil Clin N Am, 19(2):399-418.
5)Pedersen. D.M., 2007, Perceived aggression in sports and its relation to willingness to participate and perceived
risk of injury, Percept Mot Skills, 104(1):201-11.
مجموعه مقالات همایش ملی علم و کاراته، اول تا سوم آبان 1390 دانشگاه تبریز

بررسی و مقایسه ویژگی هاي آنتروپومتریکی و فیزیولوژیکی کاراته کاران نخبه و متوسط

مقدمه: هدف از پژوهش حاضر بررسی و مقایسه ویژگی هاي آنتروپومتریک و فیزیولوژیک کارات هکاران نخبه و متوسط ایران با
هدف استعداد یابی در کاراته و مقایسه تفاو تهاي فیزیولوژیکی و آنتروپومتریکی آن ها به منظور کسب نتایج بهتر در حوزه
قهرمانی م یباشد. کاراته به عنوان یکی از ورزش هاي رزمی در سراسر دنیا شناخته شده و از محبوبیت و اعتبار خاصی در بین
اهالی ورزش به ویژه نوجوانان برخوردار است. باتوجه به وجود سبک هاي مختلف در این رشته علاق همندان زیادي به این ورزش
روي آورد هاند. کاراته داراي مسابقات مختلفی در سطوح کشوري، بین المللی، آسیایی و جهانی م یباشد و همین مسأله محبوبیت و
اهمیت این رشته ورزشی را براي کسب مدال در بین طرافداران و سازمآن هاي ورزشی دو چندان کرده است . این ورزش در دو
بخش مختلف با عنوان کاتا و کومیته انجام م یشود که هر کدام بصورت انفرادي و تیمی برگزار می شود و هر بخش نیز نیازمند
فاکتو رهاي مختلف از نظر فیزیولوژیکی و آنتروپومتریکی مربوط به خود بوده و هنرجو با تمرین و ممارست، مهار تهاي زیادي را
از لحاظ عملکردي و تغییرات در ویژگی هاي جسمانی کسب م یکند. بالا بردن سطح آمادگی جسمانی و قلبی - عروقی به اجراي
بهتر ورزشکاران در مسابقات منجر م یشود (فوناکوشی، 1973 ؛ زهرو ساله، 1993 ؛ ایمامورا، 1998 ). امروزه با توجه به حرفه اي
شدن ورزش، شناخت وضعیت و ساختار بدنی آن چنان مورد توجه متخصصان قرار گرفته است که سوق دادن نونهالان و
نوجوانان به رشته هاي ورزشی که در آن مستعد هستند از مهمترین عوامل شناخت نوع ورزش براي هنرآموز به شمار م یرود و
اهمیت استعداد یابی در این زمینه را بسیار زیاد م یکند. زیرا در این شیوه هم از اتلاف وقت هنرجو و مربی جلوگیري شده و هم
اینکه از پرداخت هزینه هاي بیهوده توسط والدین جلوگیري م یشود.
روش تحقیق: در این پژوهش 30 کارات هکار نخبه مرد حاضر در مسابقات حرف هاي لیگ فدراسیون در سال 89 و 30 کاراته کار
سطح متوسط حاضر در مسابقات استان فارس به عنوان نمونه آماري انتخاب شدند. براي ارزیابی ویژگی هاي آنتروپومتریکی و
ترکیب بدنی از شاخص هاي قد، وزن، شاخص توده بدن، درصد چربی بدن و طول دست و طول پا؛ براي ارزیابی ویژگی هاي
فیزیولوژیکی از شاخص هاي انعطاف پذیري به جلو (نشستن و خم شدن به جلو)، سرعت (آزمون دو 36 متر)، توان بی هوازي پا
SPSS- (پرش سارجنت) و استقامت عضلات شکم (یک دقیقه درازو نشست) استفاده شد. براي تحلیل نتایج از نرم افزار 16
استفاده شد و به منظور مقایسه تفاوت خصوصیات فیزیولوژیکی و آنتروپومتریکی ورزشکاران از آزمون تی مستقل و از تصحیح
بونفرونی به جهت تصحیح خطاي احتمالی استفاده گردید.
مجموعه مقالات همایش ملی علم و کاراته، اول تا سوم آبان 1390 دانشگاه تبریز
١٣٢
یافته هاي تحقیق: بررسیهاي آماري نشان داد: بین قد ایستاده، اندازه دور بازو در حالت انقباض، اندازه دور مچ دست، مقدار
درصد چربی زیر پوستی و انعطافپذیري کاراتهکاران نخبه با افراد متوسط تفاوت معناداري وجود ندارد. اما بین طول دستها در
حالت باز، اندازه دور شانه، اندازه دور بازو در حالت آرامش، توان بیهوازي پاها، شاخص توده بدنی، سرعت، استقامت عضلات
شکم، کاراته کاران سطح نخبه و سطح متوسط تفاوت معناداري وجود دارد.
بحث و نتیج هگیري: با توجه به پژوهش حاضر می توان گفت که کاراته کاران نخبه و موفق عموما ویژگی هاي آنتروپومتریکی و
فیزیولوژیکی برجست هاي دارند. طول دست و پاي بلند، دور شانه بیشتر، توان بی هوازي پاها، سرعت، استقامت عضلات شکم و
شاخص توده بدن اهمیت بالائی در استعداد یابی کاراته کاران دارد .
کلمات کلیدي: کاراته کاران نخبه ایران، ویژگی هاي آنتروپومتریکی و فیزیولوژیکی ،کاراته کاران استان فارس
منابع
1.حمید زعی مکهن، شهرام فرج زاده، رضا قراخانلو، عباسعلی جعفري ، اکرم ( 1385 ) ، توصیف و تعیین رابطه بین ویژگی هاي آنتروپومتریکی و فیزیولوژیکی
با موفقیت تکواندو کاران
2.یونسی، سعید ( 1385 ) تعیین روایی روش هاي اسکین فولد و بیو الکتریکال امپدنس در برآورد درصد چربی بدن ورزشکاران
3.یونسی، سعید ( 1386 ) ویژگی هاي آنتروپومتریک و ترکیب بدنی کاراته کاران در سطح بالا و متوسط رقابتی
4.Goran Markovi, Marjeta Mi{igoj-Durakovi} and Slavko, (2007),Trnini Fitness Profile of Elite Croatian Female
Taekwondo Athletes }2 1 Faculty of Kinesiology, University of Zagreb, Croatia
5.Pui W. Kong 1

تاثیر مسابقه انتخابی تیم ملی بر میزان کورتیزول بزاقی و رابطه آن با نیمرخ خلقی کارات هکاها


مقدمه: هورمون کورتیزول یک گلوکورتیکوئید است و از بخش غدد فوق کلیوي ترشح م یشود. این هورمون نقش بسزایی در
برقراري هموستاز ایفا م یکند. پانتایدز و همکارانش( 1997 ) در مورد اثر تمرین بر غلظت کورتیزول بزاقی تاثیر معناداري در غلظت
کورتیزول بزاقی مشاهده نکردند. ریتجنس و همکاران ( 2005 ) گزارش کردند که دوبرابر افزایش در حجم تمرین و 15 درصد در
شدت تمرین در یک دوره دو هفت هاي موجب افزایش مجموع اختلالات خلقی در مردان ورزیده م یشود. پروین فرزانگی و
همکاران( 1383 ) گزارش کردند افزایش حجم تمرین سبب تغییر معنی دار غلظت کورتیزول بزاقی می گردد ولی تغییر معناداري
بزاقی ندارد. لذا، در این پژوهش محقق تأثیر مسابقه و استرس را در ورزشکاران نخبه کاراته بر میزان ترشح کورتیزول lga بر
سنجیده و ارتباط ان را با احساسات عاطفی و خلقی کاراته کاها مورد بررسی قرار داده است. سوال محقق در این تحقیق این است
که آیا مسابقه انتخابی سبب تغییر در میزان کورتیزول می گردد و آیا این تغیرات با حالات خلقی کاراته کاها ارتباطی دارد ؟
روش تحقیق: روش تحقیق در این پژوهش از نوع نیمه تجربی بوده که با اعمال متغیر مستقل (مسابقه انتخابی) بر کاراته کاها
مقدار متغیر وابسته (کورتیزول بزاقی - نیمرخ خلقی) در مراحل پیش آزمون و پس آزمون تعیین می شود. روش گرد آوري اطلاعات
بصورت آزمایشگاهی و میدانی م یباشد که کلیه اردو نشینان تیم ملی کاراته بعد از انداز هگیري کورتیزول بزاقی و پرکردن
از آن ها (Poms) در مسابقه انتخابی شرکت کرده و مجددا کورتیزول بزاقی و پرسشنامه ،(Poms) پرسشنامه سنجش خلق و خو
گرفته می شود. براي تجزیه تحلیل اطلاعات آمار توصیفی به منظور به دست آوردن میانگین و انحراف استاندارد در فاکتورهاي
به منظور بررسی وجود اختلاف معنادار بین گروهها استفاده شده t مورد نظر استفاده م یشود و همچنین از آمار استنباطی و آزمون
است.
یافت ههاي تحقیق: یافته اول. افزایش کورتیزول بزاقی پس از مسابقه نسبت به قبل از مسابقه گزارش شد. یافته دوم. میزان تغییرات
خلق وخوي در مورد خستگی و افسردگی در کاراته کاران برنده نسبت به بازنده بیشتر بود. یافته سوم. در گروه برنده افزایش در
سردرگمی و کاهش در تنش، خشم نیرومندي، خستگی و افسردگی دیده شد.
بحث و نتیج هگیري: بطور کلی رقابت و مسابقه بر روي میزان ترشح کورتیزول بزاقی تأثیر معناداري داشته و افزایش یافته است،
همچنین رقابت برخی از متغیرهاي خلق وخوي را قبل از مسابقه و پس از مسابقه دچار تغییر مثبت یا منفی نموده است. اما
تغییرات کورتیزول با خلق و خوي ارتباط معنا دار ندارد.
واژگان کلیدي: کورتیزول، آزمون خلق و خوي، کاراته کاي تیم ملی امید، مسابقه انتخابی
مجموعه مقالات همایش ملی علم و کاراته، اول تا سوم آبان 1390 دانشگاه تبریز
منابع
و کورتیزول بزاقی در A 1) اشترانی ، بهزاد ؛ همکاران ، مقایسه آثار یک جلسه تمرین شدید در محیط هاي معمولی و گرم بر غلظتهاي ایمونوگلوبین
( دوندگان استقامت مرد ، المپیک ، 1384 ، سال سیزدهم – شماره 1(پیاپی 29 ) بهار ، صفحه 41
براي نخبگان هفت رشته ورزشی ، المپیک ، 1381 ، سال (Poms) 2)واعظ موسوي ، سید محمد کاظم ؛ سمندر ، غلامرضا ، هنجار نیمرخ حالات خلقی
دهم- شماره 3و 4 (پیاپی 22 )پاییز و زمستان ، صفحه 5
3)Drummer, Olaf H. (2006). Drug Testing in Oral Fluid.ClinBiochem Rev. 27(3): 147-159
4)Kerder, R B Miller, G W Mitchell, M Cortes, C W Miriel, V Somma, S R Sechrist, D (1992). Effect of amino acid
Supplementation on ultra endurancetriathleton performance.In Proceeding of the first world congress on sport
nutritun Barcelona. Spain 488-536
5)Djurhuus, C. B. gravholt, C. H. Nielsen, S. Pedersen, S. B. Muller, N . and Schmitz., .(2004). Additive effects of
cortisol and growth hormone on regional and systematic lipolysis in humans.PhysiolEndcorinolMetab. 286(4):288-
494.مسعود رهنماي بهمبري
کارشناس ارشد تربیت بدنی دانشگاه آزاد اسلامی کرج

مدل آمادگی انرژي مبتنی بر ویژگی تمرین جهت دستیابی به اوج اجرا در کاتا

مقدمه: یکی از مهمترین و کاربرد يترین اهداف تمرین دستیابی به اجراي بهینه و توسعهي رو شهاي تمرینی است که منجر به
برآورده شدن چنین هدفی م یشود. اجراي ورزشی یک عملکرد چندعاملی است، به همین دلیل ورزشکار براي رسیدن به اوج اجرا
باید ترکیبی از ویژگیهاي خاص را دارا باشد. در راستاي دستیابی به چنین خصوصیات و سازگاريهاي ویژهي نخبگی، فرضیات
، نظریات و مدلهاي تمرینی گوناگون که بر عناصر مطلوب و ویژهي اجرا تاکید میورزند ارائهشدهاست ( 1). فرضیه ویژگی
تمرین 1 یکی از همین فرضیات است که در حیطه کنترل و یادگیري حرکتی ظهور کرده و نشاتگرفته از تئوري انتقال عناصر
هماهنگ ثورندایک ( 2) میباشد. مطابق با این فرضیه جهت دستیابی به اوج عملکرد ورزشی کلیه تمرینات ورزشی از جمله
تمرینات مرتبط با آمادگی انرژي باید از هر لحاظی مشابه با تکلیف ورزشی موردنظر باشند ( 3). متخصصان ورزش روشها و
مدلهاي مختلف بهبود آمادگی انرژي را در ورزشکاران به بوته آزمایش گذاشتهاند. تمرینات به شیوه تناوبی، ضربان قلب بیشینه،
و تداومی سریع نمونههایی از این شیوهها میباشند ( 4). متاسفانه علی- LSD ضربان قلب ذخیره بیشینه، تداومی، فارتلک، تداومی
رغم تأثیرات قابلقبول این شیوهها در ورزشکاران رشتههاي دومیدانی به نظر میرسد این شیوهها در سایر رشتههاي ورزشی از
جمله کاتا کارایی کمتري داشتهباشند ( 3). نتایج تحقیقات متعددي در رابطه با مشابهسازي ابزارهاي اندازهگیري آمادگی انرژي با
الگوهاي حرکتی بکاررفته در رشتههاي ورزشی موردنظر نیز از کاربرد اصل مهم ویژگی تمرین و کارائی آن در سنجش آمادگی
.( انرژي ورزشکاران به شدت حمایتمیکند ( 5
بنابراین، پژوهشگران در تحقیق حاضر با توجه به عدم کاربرد اصل اساسی و مهم ویژگی تمرین در طراحی کلیه روشها و مدل -
هاي تمرینی مرتبط با آمادگی انرژي در ورزشکاران کاتارو و با هدف ارائه مدل جدید آمادگی انرژي مبتنی بر ویژگی تمرین در
رشته کاتا به اندازهگیري تعداد ضربان قلب ورزشکاران در حین اجراي کاتاهاي مورد استفاده در مسابقات به عنوان ملاك شدت
اجرا پرداختند. محققان در پژوهش حاضر دادههاي بهدستآمده را در طراحی مدل جدیدي براي تقویت آمادگی انرژي ویژه ي
ورزشکاران رشته کاتا بهکاربردند. در راستاي دستیابی به الگوي شدت اجراي کاتا، تعداد ضربان قلب لحظه اي در یک ورزشکار
کاتارو قهرمان جهان مرد در توالیهاي 30 ثانیهاي تا 2 دقیقه بعد از اجراي کاتا مورد اندازهگیري قرارگرفت.
رو شتحقیق: شرکت کننده در پژوهش حاضر یک نفر از ورزشکارن مرد نخبه کاتا در رده سنی بزرگسال و با سابقه کسب مقام
اول جهانی بود که از نظر جسمانی در وضعیت کاملا سالم و از لحاظ آمادگی بدنی در سطح بسیار مطلوبی قرارداشت. در ضمن
1. Specificity of practice
مجموعه مقالات همایش ملی علم و کاراته، اول تا سوم آبان 1390 دانشگاه تبریز
قبل از فرایند اندازهگیري رضایتنامه شرکت در طرح پژوهشی و تعهدنامه اجراي بهینه کاتا از وي گرفتهشد. از اجراي کاتا
به عنوان تکلیف مورد اندازهگیري استفاده شد. کاتاهاي مورد اندازهگیري در پژوهش حاضر شامل کاتاي مهم سبک شیتوریو شامل
سینچین، چاتانیاراکوشانکو، سوپاریمپی و آهنان بودند که همگی از کاتاهاي اصلی و پرکاربرد در مسابقات میباشند. جهت جمع-
آوري دادههاي مربوط به تعداد ضربان قلب لحظهاي در حین اجراي کاتا، به عنوان ملاك شدت اجراي کاتا، و زمان کلی اجراي
کاتا از یک ضربان سنج استاندارد و دو عدد کرونومتر استفادهشد. با اعلام علامت شروع ورزشکار به اجراي کاتا پرداخت. تعداد
ضربان قلب لحظهاي ورزشکار در حین اجراي کاتا در توالیهاي 30 ثانیهاي تا 2 دقیقه پس از اتمام کاتا اندازهگیري و ثبت شد. در
ضمن اجراي کاتاي بعدي تا زمان ثابت ماندن ضربان قلب و اعلام آمادگی توسط ورزشکار به تعویق افتاد.
یافت ههاي تحقیق: جهت دستیابی به الگوي شدت اجراي هر کاتا دادههاي بهدستآمده در توالیهاي 30 ثانیهاي بر روي نمودار
میلهاي ترسیمشد. در ضمن براي طراحی زمآن هاي مربوط به استراحت در مدل موردنظر ترسیم نمودار را براي 2 دقیقه بعد از
اجراي هر کاتا ادامه دادیم.
شکل 1: میزان درصد ضربان قلب بیشینه در حین اجراي کاتاهاي مسابقه
بحث و نتیجه گیري: هدف از پژوهش حاضر ارائه مدل آمادگی انرژي مبتنی بر ویژگی تمرین جهت دستیابی به اوج اجرا در
ورزشکاران رشته کاتا میباشد. مطابق با نتایج کسبشده، الگوي شدت اجرا در هر چهار کاتاي مورد استفاده در مسابقات از یک
شیوه یکسان پیروي کرد. تعداد ضربان قلب در عرض 60 ثانیه ابتدایی کاتا به سرعت به محدوده ضربان قلب بیشینه رسید و این
وضعیت به مدت 90 ثانیه تا انتهاي کاتا حفظشد. بنابراین، پیشنهادمیشود براي تقویت آمادگی انرژي در ورزشکاران کاتا شیوهي
فعلی الگوي دویدن با روشهاي مختلف، توسط شیوه مبتنی بر ویژگی تمرین که بر مشابهت الگو و شدت اجراي کاتا تاکید می-
ورزد، جایگرینشود. در این شیوه ابتدا الگوي شدت اجراي هر کاتا (با صد در صد توان ورزشکار) در هر ورزشکار به صورت
جداگانه از طریق ثبت تعداد ضربان قلب لحظهاي در حین اجراي کاتا در هر 30 ثانیه مورد اندازهگیري قرارمیگیرد. سپس
ورزشکار به اجراي هر کاتا با درصدي از ضربآن هاي قلب ثبتشده در توالیهاي 30 ثانیهاي در چندین تکرار میپردازد. از طریق
مجموعه مقالات همایش ملی علم و کاراته، اول تا سوم آبان 1390 دانشگاه تبریز
یک برنامه تدریجی تنظیم شدت اجرا از تاکید بر افزایش تعداد تکرار به تاکید بر افزایش شدت اجرا (افزایش میزان درصد
ضربآن هاي ثبتشده) انتقالمییابد. لازم به ذکراست که ثبت تعداد ضربان قلب لحظهاي در حین اجراي کاتا در توالیهاي 30
ثانیهاي در هر ماه تکرار شده و برنامه جدید مطابق با اعداد جدید تنظیممیشود.
یافتهي پژوهش حاضر از نقطهنظر عملی و تمرینی پیشنهاد میکند که مشابهکردن الگو و شدت اجراي تمرینات مربوط به تقویت
آمادگی انرژي با الگو و شدت تکلیف حرکتی موردنظر در مسابقات (کاتا) فواید گستردهاي را جهت دستیابی به اجراي بهینه براي
ورزشکاران و مربیان رشته رزمی کاتا فراهممیکند. یافتههاي این پژوهش راهکارهایی را در خصوص چگونگی تنظیم جلسات
تمرین ورزشکاران براي مربیان و تمریندهندگان ورزشی با هدف دستیابی به اوج اجرا فراهم میکند. یافتهها نشانداد که مربیان
باید در جهت یکسانسازي الگو و شدت تمرینات مربوط به آمادگی انرژي با الگو و شدت تکلیف حرکتی موردنظر در مسابقات
(کاتا) بکوشند تا دستیابی به اهداف قهرمانی و اوج اجرا در ورزشکاران هر چه سریعتر تحققیابد.
واژههاي کلیدي: فرضیه ویژگی تمرین، کاتا، آمادگی انرژي
Reference
1.Harmison, J. (2006). Peak performance in sport: Identifying ideal performance states and developing athletes’
psychological skills. Professional Psychology, Research and Practice, 37, 233–243.
2.Thorndike, E. L., & Woodworth, R. S. (1901). The influence of improvement in one mental function upon the
efficiency of other functions. Psychological Review, 8, 247–261.
1. شارکی, ب. ( 1374 ). فیزیولوژي آمادگی جسمانی. (ب. ژاله دوست ثانی, و م. دهخدا, مترجم) تهران: اداره کل تربیت بدنی وزارت آموزش و پرورش.
2. سندگل, ح. ( 1372 ). فیزیولوژي ورزش. تهران: کمیته ملی المپیک جمهوري اسلامی ایران.
4.Gergley, T. J., McArdle, W. D., Dejesus, P. T., Toner, M. M., Jacobowitz, S, & Spine, R. J. (1984). Specificity of
arm training. Medicine and Science in Sports and Exercise. 16, 349- 354.\
5.

فاطمه بهرامی
کارشناس ارشد تربیت بدنیRedmond, R. (2006).Kata The Folk Dances of Shotokan. Holly Sprin

پاسخ حاد تستوسترون، کورتیزول و نسبت تستوسترون به کورتیزول سرم به یک جلسه ورزش
کاراته در کاراته کاهاي نخبه

مقدمه: واکنش هورمونی به تمرین، به عوامل مختلفی از جمله شدت فعالیت وابسته است و شاخص بسیار مناسبی جهت ارزیابی
فشار تمرین می باشد. بادي و همکاران ( 2010 ) نشان دادند که غلظت تستوسترون سرم بعد از فعالیت با شدت 70 و 85 درصد
ضربان قلب بیشینه افزایش معنادار داشته است ( 1). تانسکانن و همکاران ( 2010 ) کاهش غلظت کورتیزول را طی چهار هفته و
افزایش غلظت آن را طی هشت جلسه تمرین با شدت 70 درصد ظرفیت هوازي بیشینه گزارش کردند ( 5). نسبت تستوسترون به
کورتیزول در واقع بیانگر نسبت وضعیت آنابولیسم به کاتابولیسم بدن و به طور کلی شاخص فشار تمرین است ( 3). بنابراین،
هدف از پژوهش حاضر بررسی تاثیر یک جلسه ورزش کاراته در بخش کومیته (مبازره) با شدت 85 درصد ضربان قلب بیشینه بر
پاسخ حاد تستوسترون، کورتیزول و همچنین نسبت تستوسترون به کورتیزول سرم در کاراته کاهاي جوان نخبه بود.
روش تحقیق: روش تحقیق حاضر شبه تجربی می باشد. بدین منظور 9 کاراته کاي جوان داوطلب شرکت در پژوهش با میانگین
62 کیلوگرم به صورت هدفمند انتخاب شدند و در /77± 10/ 178 سانتی متر و وزن 12 /77± 6/ 18 سال، قد 47 /11± 3/ سن 88
یک جلسه تمرین کومیته (مبارزه) به مدت 60 دقیقه با شدت 85 % ضربان قلب بیشینه شرکت کردند. قبل و بلافاصله بعد از
فعالیت ورزشی نمونه خونی گرفته شد. جهت بررسی تغییرات تستوسترون و کورتیزول سرم و نسبت تستوسترون به کورتیزول در
استیودنت ویژة گروه هاي وابسته استفاده شد. T یک جلسه فعالیت ورزشی، از آزمون
یافته هاي تحقیق: نتایج تحقیق حاضر نشان داد بلافاصله بعد از فعالیت ورزشی، تستوسترون کاهش یافت اما تغییرات مشاهده
همچنین بلافاصله بعد از فعالیت ورزشی، کورتیزول کاهش یافت اما به هر حال این تغییرات نیز .(P> شده معنادار نبود ( 0.05
نسبت تستوسترون به کورتیزول در مرحله بعد از فعالیت ورزشی افزایش داشت اما این افزایش به لحاظ .(P> معنادار نبود ( 0.05
.(P> آماري معنادار نبود( 0.05
بحث و نتیجه گیري: براساس یافته هاي پژوهش حاضر غلظت تستوسترون سرم بعد از فعالیت کومیته (مبازره)، با شدت 85
درصد ضربان قلب بیشینه کاهش یافت، اما این کاهش به لحاظ آماري معنادار نبود، که با یافت ههاي بادي و همکاران ( 2010 ) و
تانسکانن و همکاران ( 2010 ) در تضاد و با یافته هاي راستاد و همکاران ( 2000 ) همسو بود؛ معمولاً فعالی تهاي هوازي باعث اُفت
مجموعه مقالات همایش ملی علم و کاراته، اول تا سوم آبان 1390 دانشگاه تبریز
در تستوسترون سرم م یشوند. همچنین یافته هاي پژوهش حاضر نشان داد غلظت کورتیزول سرم بعد از تمرین كاهش م ییابد اما
به لحاظ آماري معنادار نبود، که در تضاد با یافت ههاي رادولف و همکاران ( 1998 ) بود. اما تانسکانن و همکاران ( 2010 ) کاهش
غلظت کورتیزول را طی چهارهفته و افزایش غلظت کورتیزول را طی هشت جلسه تمرین با شدت زیر بیشینه 70 درصد را
گزارش کردند. همچنین یافته هاي پژوهش حاضر نشان داد که نسبت تستوسترون به کورتیزول سرم، بلافاصله بعد از تمرین
افزایش می یابد. این افزایش به نظر می رسد به شدت پائین تمرین مربوط باشد. عامل اصلی افزایش نسبت تستوسترون به
کورتیزول، کاهش کمتر تستوسترون در مقایسه با کورتیزول بود. در مجموع می توان نتیجه گرفت که، با توجه به عدم اختلال
تعادل هورمونی و افزایش معنادار نسبت آنابولیک به کاتابولیک، فعالیت با شدت 85 % ضربان قلب بیشینه، فعالیتی مناسب جهت
افزایش آمادگی بدنی و توسعه استقامت قلبی تنفسی می باشد. هر چند نیاز به پژوهش هاي بیشتري احساس می شود.
واژگان کلیدي: تستوسترون، کورتیزول، فعالیت ورزشی کاراته، نسبت آنابولیک به کاتابولیک.
References
١. Budde H, Voelcker-Rehage C, Pietrassyk-Kendziorra S, Machado S, Ribeiro P, Arafat AM. 1. Steroid. 2010,
hormones in the saliva of adolescents after different exercise intensities and their influence on working memory in a
school setting. Psychoneuroendocrinology; 35(3):382-91.
٢. Fahaid H. 2010. The Effect of High Altitude on Blood Hormones in Male Westar Rats in South Western Saudi
Arabia., American J of Environmental Sciences; 6(3): 268-274.
3. Kindermann, W, Schnabel A, Schmidt WM, Biro G, Cassens J, Weber F. 2010. Catecholamine, growth hormone,
cortisol, insulin and sex hormones in anaerobic and aerobic exercise. Eur J Appl Physiol; 49: 389-399.
4. Rahman ZA, Abdullah N, Singh R, Sosroseno W. 2010. Effect of acute exercise on the levels of salivary cortisol,
tumor necrosis factor and nitric oxide. J Oral Sci; 52(1):133-6.
5. Tanskanen MM, Kyröläinen H, Uusitalo AL, Huovinen J, Nissilä J, Kinnunen H, Atalay M, Häkkinen K. 2010.
Serum Sex Hormone-Binding Globulin and Cortisol Concentrations are Associated With Overreaching During
Strenuous Military Training.محمدعلی کهن پور 1، دکتر زهره میرسپاسی 2، دکتر مقصود پیري 3، منا میرسپاسی 1، محمد حسن بوستانی 4
. 1. کارشناس ارشد گروه فیزیولوژي ورزش دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز، 2. عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور تهران؛ 3
استادیار گروه فیزیولوژي ورزش دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز؛ 4. اداره کل آموزش و پرورش استان فارس

ارتباط بین برخی اندازه هاي اندام فوقانی و تحتانی با شاخص هاي آمادگی جسمانی
و آمادگی حرکتی در کاراته کاها

مقدمه: این تحقیق با هدف تعیین ارتباط بین برخی اندازه هاي آنتروپومتریکی با شاخص هاي آمادگی جسمانی و آمادگی حرکتی
89 بود. - منتخب کاراته کاهاي پسر دوره متوسطه استان کرمانشاه در سال تحصیلی 88
5) سال که / 15 و 5 / روش شناسی: پژوهش حاضر از نوع توصیفی -همبستگی است. به این منظور 30 دانش آموز با میانگین سنی ( 8
در مسابقات قهرمانی استان شرکت داشتند به روش نمونه گیري هدفدار انتخاب شدند، متغییر هاي تحقیق شامل محیط (بازو،
ساعد، مچ دست)، پهناي (مچ دست،آرنج، شانه)، طول (تنه، بازو، ساعد، کف دست و دست)و آزمون هاي آمادگی جسمانی
(انعطاف پذیري و استقامت)و آمادگی حرکتی(توان، چابکی، تعادل، سرعت) بودند. ارتباط بین این متغییرها بوسیله آزمون هاي
معتبر و با ابزارهاي نسبتاً دقیق اندازه گیري شد( 1). براي توصیف ویژگی هاي آزمودنی ها از آمار توصیفی و براي تجزیه و
spss 0 و حداقل سطح معن یداري با استفاده از / تحلیل داده ها و روابط میان آن ها از ضریب همبستگی پیرسون در سطح 05
محاسبه و گزارش شد.
یافته هاي پژوهش: میان اندازه هاي طول تنه، دست، با اجراي توان ارتباط مثبت و معنی داري وجود دارد.
میان اندازه طول تنه و اجراي چابکی ارتباط مثبت و معنی داري وجود دارد.
میان اندازه قطر یا پهناي شانه و اجراي سرعت ارتباط مثبت و معنی داري وجود دارد.
میان اندازه قطر یا پهناي شانه و اجراي سرعت عکس العمل ارتباط مثبت و معنی داري وجود دارد.
میان اندازه قطر یا پهناي شانه و اجراي استقامت ارتباط منفی و معنی داري وجود دارد.
4 متر ارتباط مثبت و معنی داري وجود دارد. × میان اندازه قطر یا پهناي مچ دست و اجراي دوي 9
میان اندازه هاي محیط بازو، ساعد و مچ دست با اجراي توان ارتباط مثبت و معنی داري وجود دارد.
میان اندازه محیط یا دور بازو و اجراي تعادل ارتباط مثبت و معنی داري وجود دارد.
میان اندازه محیط یا دور مچ دست و اجراي انعطاف پذیري ارتباط مثبت و معنی داري وجود دارد.
بحث و نتیج هگیري: با توجه به یافته هاي تحقیق حاضر، براي داشتن عملکرد بالا، یک کاراته کا باید از ترکیبی از شاخص هاي
آمادگی جسمانی و آمادگی حرکتی (توان، چابکی، سرعت، تعادل، انعطاف پذیري و استقامت قلبی -عروقی) و اندازه هاي
آنتروپومتریکی (طول بلند اندام ها) بهره مند باشد( 2،3 ). با توجه به نتایج عمده این تحقیق به کارشناسان، مربیان و دست اندرکاران
این رشته ورزشی توصیه می شود به مشخصات آنتروپومتریکی بازیکنان بیشتر توجه کرده و در انتخاب بازیکنان به این نکته توجه
مجموعه مقالات همایش ملی علم و کاراته، اول تا سوم آبان 1390 دانشگاه تبریز
نمایند: بازیکنانی می توانند در این رشته ورزشی بیشتر موفق شوند که از توان، سرعت عمل - عکس العمل و چابکی بالایی بر
خوردار باشند
واژه هاي کلیدي: اندازه هاي آنتروپومتري، شاخص هاي آمادگی جسمانی - حرکتی، دانش آموز کاراته کا
Reference
1. Maaroos.J;Landor,A.2001.Antropometry Indices and Physical Fitness Inuniversity Ander Graduates With
Different Physical Activity. Anthropol .ANZ;5X2:157-63.
2. Rahmawati . et , Al . (2006) Somatypes of young Male Athletes and non Athletes Student in Yogyakarta ,
Indonesia . Institute of Human Living Sciences , OtsumaWomen s University , Sanban-Cho12,Chiyoda-Ku
,Tokyo,102-8357Japan.
3. Giampetro , Apujia .and…(2003). Antrohpometric featuves and Body Composition of Yong Athletes practicing
Karate a high and medium compertitive Level Article – Acta Diabetologica . Page: 145-148.
مجموعه مقالات همایش ملی علم و کاراته، اول تا سوم آبان 1390 دانشگاه تبریز

حداکثر اکسیژن مصرفی بیشینه در کاراته

چکیده
حداکثر اکسیژن مصرفی بیشینه به طور گسترد هاي در ارزیابی عینی توانایی استقامتی افراد به کار م ی رود. حد اکثر اکسیژن مصرفی
بیشینه در کاراته به عنوان بالاترین میزان مصرف اکسیژن به هنگام ورزش بیشینه بیان می شود . با افزایش شدت فعالیت در
ورزش هاي هوازي، نقطه اي فرا می رسد که میزان مصرف اکسیژن بالاتر نمی رود. در این نقطه فلاتی رخ می دهد که حداکثر اکسیژن
مصرفی بیشینه نام دارد. در اندازه گیري هاي که در اردوي امادگی تیم ملی کاراته جوان و امید اعزامی به مسابقات جهانی قبرس در
سال 2005 صورت گرفته است؛ بیشترین مقدار حداکثر اکسیژن مصرفی بیشینه برابر با 55 میل یلیتر براي هر کیوگرم وزن بدن در
60 میلی لیتر گزارش شده بود که هر دوي ، هر دقیقه به ثبت رسید. این مقدار براي بزرگسالان اعزامی به مسابقات فنلاند 2006
اندازه گیري با آزمون بیشینه بروس انجام گرفته بود که در کل نیاز به سیستم انرژي هوازي را نشان م یدهد. در یک کومیته که در
کل حدود سه دقیقه براي بزرگسالان و دو دقیقه براي زیر 21 سال به طول م یانجامد، ورزشکار مجبور است در مدت یک تا دو
ساعت چندین کومیته را با فواصل حداکثر 20 دقیقه و حداقل 3 دقیقه (در وضعیت رپرشارژ ) ب ر روي تاتامی انجام دهد که
داشتن توان هوازي بالا ب هنظر می رسد که براي کارات هکاها امري انکارناپذیر باشد.
از طرفی دیگر از عوامل مؤثر در اجراي استقامتی آستانه لاکتات م یباشد. غلظت لاکتات خون بازتاب تعادل بین میزان برداشت و
مقدار تولید آن است. به هنگام فعالیت سبک نیاز عضله به انرژي به طور مشخص از طریقی دسترسی به اکسیژن کافی رفع می
شود. زمانی که شدت افزایش م ییابد عضلات قادر به حفظ تعادل میان تولید، مصرف انرژي از طریق متابولیسم هوازي نبوده و در
این نقطه است که غلظت لاکتات خون افزوده می شود نقطه اي که متابولیسم هوازي قادر به تأمین نیازهاي ورزشی نبوده و عضلاتی
به متابولیسم بی هوازي تکیه می کنند که در اصطلاح شروع تجمع لاکتات خون یا آستانه هوازي گفته م یشود و به صورت درصدي
از حداکثر اکسیژن مصرفی بیشینه بیان می شود. الگوي آستانه لاکتات در کارات هکاهاي حرف هاي و افراد مبتدي مشابه است و تنها
است که آستانه لاکتات رخ م یدهد. در کارات هکاهاي مبتدي و افراد ب ی تمرین لاکتات خون در VO2max تفاوت در درصدي از
شروع به تجمع می کند در حال یکه کارات هکاهاي پیشرفته توانایی انجام ورزش در شدتی بین VO2max شدتی بالاتر از 55 درصد
را دارند. VO2max % %70 تا 80
آستانه لاکتات اغلب به عنوان شاخصی براي اجراي استقامتی به کار م یرود و بیشتر در فرآیند تجویز تمرین مورد استفاده قرار
می گیرد. شدت فعالیت اغب در آستانه لاکتات یا اندکی بالاتر از آن تنظیم می شود با استفاده از این شدت براي کاراته کاها در فصل
مجموعه مقالات همایش ملی علم و کاراته، اول تا سوم آبان 1390 دانشگاه تبریز
مسابقه مناسب به نظر می رسد. آستانه لاکتات تابعی از شدت فعالیت است، بنابراین سرعتی که سطح لاکتات خون را به چهار
میل یمول بر لیتر برساند به عنوان آستانه لاکتات درنظر گرفته می شود.
کلمات کلیدي: توان هوازي بیشینه، آستانه لاکتات، کاراته کاي نخبه

حد شاهین 1، محمد رمادي 2
1. دانشجوي کارشناسی ارشد و عضو تیم ملی کاراته، 2. دان پنج و دانشجوي کارشناسی تربیت بدنی

تأثیر استنشاق اسانس نعناع بر توان هوازي ، زمان عکس العمل کاراته کاران نخبه مرد

مقدمه: مطالعات انجام شده در ده ههاي اخیر بر روي ترکیبات معطر گیاهان نشان داده است؛ این ترکیبات تأثیرات مختلفی بر توانایی
ذهنی و جسمی افراد دارد ( 8). اسانس نعناع که ماده اصلی آن مانتول ( 50 %) می باشد حاوي مواد دیگري از قبیل متیل استر ( 20 %)، منتون
%12 )، عصاره هاي تلخ و تانن است ( 4و 5). مطالعه و تحقیق در سالهاي اخیر در این مورد نشان داده است که این ترکیبات اثرات متفاوتی )
بر عملکرد افراد دارد. برخی از مطالعات اثرات مثبت و خاصیت نیروزایی و همچنین افزایش عملکرد و کارآیی ورزشکاران متعاقب
استفاده از این ترکیبات را گزارش کرده اند ( 2). به عنوان مثال گزارش گردیده که استنشاق اسانس نعناع می تواند محرکی براي افزایش
انرژي ورزشکاران و غیر ورزشکاران در طول تمرین باشد ( 6). در نتایج تحقیق دیگر گزارش شده است که استنشاق اسانس نعناع در
طول اجراي ورزشی عملکرد ورزشکاران را افزایش می دهد. به هر حال مطالعات و تحقیقات کمی دال بر رد یا حمایت از این مطلب
.( ارائه گردیده است ( 11
روش تحقیق: روش پژوهش حاضر نیمه تجربی است. جامعه آماري تحقیق حاضر را کاراته کارانی تشکیل می دادند که در مسابقات
173 سانتی متر، وزن /25±2/ قهرمانی کشور شرکت کرده بودند از بین جامعه آماري 20 نفر بصورت نمونه در دسترس با میانگین قد 95
20 در تحقیق حاضر شرکت کردند. هیچ کدام از آزمودنی ها سابقه اختلالات جسمانی نداشته /30±4/ 72/15±8/01 کیلوگرم و سن 49
و در زمان تحقیق تحت درمان دارویی نبودند. ابتدا از هر آزمودنی، به ترتیب آزمون هاي زمان عکس العمل، قدرت عضلات پشت، دراز و
نشست و سپس به طور جداگانه آزمون بروس به عمل آمد. سپس با توجه به میزان اکسیژن مصرفی بیشینه به دست آمده از طریق آزمون
بروس، آزمودنی ها در دو گروه 10 نفري (گروه تجربی و گروه کنترل) قرار داده شدند. آزمودنی هاي گروه تجربی اسانس نعناع (که در اتاق
آزمایش پمپاژ می شد را استنشاق کردند که میزان اسانس پمپاژ شده 2 میلی لیتر که با 2 میلی لیتر الکل سفید مخلوط شده بود در اتاقی به
40 درصد به ترتیب براي آزمون زمان عکس العمل و بعد از آن دو - مساحت 35 مترمربع و درجه حرارت 24 درجه سانتیگراد و رطوبت 55
قطره اسانس نعناع براي انجام آزمون بروس داده شد) و آزمودنی هاي گروه کنترل نیز به همین شکل صورت گرفت فقط با این تفاوت که به
جاي اسانس نعناع از الکل سفید استفاده گردید. در این تحقیق براي طبقه بندي و ترتیب داده ها از آمار توصیفی استفاده شد. براي مقایسه
مقادیر به دست آمده از گروه تجربی و گروه کنترل از تی وابسته و مستقل استفاده شد.
مجموعه مقالات همایش ملی علم و کاراته، اول تا سوم آبان 1390 دانشگاه تبریز
عکس العمل در دو گروه با ،(Vo2max) یافت ههاي تحقیق: پس از مقایسه اختلاف میانگین پیش آزمون و پس آزمون توان هوازي
بین اختلاف میانگین گروه کنترل و تجربی تفاوت معنی داري وجود دارد. به عبارت دیگر α <0/ به دست آمده و 002 t توجه به
استنشاق اسانس نعناع بر توان هوازي و عکس العمل تأثیر معنی داري دارد.
بحث و بررسی: نتایح این تحقیق با یافته هاي بارتون و گلدبارگ ( 1993 ) و رودن باش و همکاران ( 2001 ) که تأثیر استنشاق اسانس
نعناع بر میزان عملکرد ورزشکاران و غیرورزشکاران در طول تمرین را بررسی کردند همخوانی دارد( 6و 9و 10 ) و با مطالعات
سیمسون و همکاران ( 2001 ) که تأثیر ترکیبات معطر را بر فعالیت و عملکرد بدنی افراد مورد بررسی قرار دادند مغایرت دارد.( 11 )که
احتمالا"به علت کمی آزمودنیها در تحقیق سیمسون و همکارانش م یباشد. در این تحقیق استنشاق اسانس نعناع باعث افزایش توان
هوازي آزمودن یهاي گروه تجربی شده است ( 1). با توجه به مکانیسم عمل اسانس نعناع که باعث شل شدن و آرام سازي عضلات
تنفسی در حالت انقباض م یشود و در باز شدن مجاري تنفسی فوقانی و همچنین در تنظیم سیستم قلبی - تنفسی مؤثر می باشد. با
این یافته مطافبت دارد ( 3). بهبود مشاهده شده در عملکرد جسمانی متعاقب استنشاق اسانس الکلی نعناع ممکن است به دلیل افزایش
در حجم و ظرفیت ریوي و افزایش کارایی تنفسی و تحریک سیستم عصبی سمپاتیکی باشد.
واژ ههاي کلیدي : توان هوازي بیشینه، زمان عکس العمل، کارته کاران، اسانس نعناع.
منابع
1 - بوام گارتنر - تداي ، جکسون - آندرواس ( 1376 )، سنجش و اندازه گیري در تربیت بدنی، ترجمه: حسین سپاسی- پریوش نوربخش، جلد اول و دوم، انتشارات سمت.
2 - سفیدکن - میرزا ( 1375 )، اسانس هاي طبیعی (استخراج، شناسایی کمی و کیفی، کاربرد)، انتشارات مؤسسه جنگل ها و مراتع.
3 - نعیمی محمد حسن ( 1380 )، خواص خوردن یهاي شفابخش، چاپ اول.
4 - ولاگ- ژان، استودولا - ژیري ( 1366 )، گیاهان دارویی، ترجمه: ساعد زمان، انتشارات ققنوس.
. 21 و 109 - 5 - هی واترمن ( 1379 ) گیاهان اسانس دار. ترجمه: مهندس بقالیان و نقدي بادي، انتشارات نشر اندرز ص 20
6-Burton- Goldburg. (1993). Alternative medicine the definitive guide. Phyallup, Washington: Future Medicine publishing.
of cognition, memory, affect and mood. Chemical senses, 14(4), 325-36.
7-Millot. Y. t, Barand. G, Morand. N. (2002). Effects of ambient odors on reaction tine in humans. Neuroscience Latter 322.
79-82.
8-Pollock, M. L., J. H. Wilmore, and S. M. fox, III. (1984). Exercise in health and Disease. Philadelphia: W. B. Saunders.
9-Raudenbush. B., Corley. C., Eppich. W (2001). “Enhancing athletic performance through the adminis tration of peppermint
odors”. J. of sport and exer. Psycho. 23. 156-60.
10-Raudenbush. B., Meyer. B., and Wppich.B. (in press). The effect of odors objective and subjective measures of athletic
performamce. International sport journal.
11-Simpson. W. F., coady. R. C., osowski. E. E., Bode. D. S. (2001). The effect of aromatherapy on Exercise performance.

اصغر شهراسفنگره 1، امیر صفا بخش 2، حمدالله هادي 3، جیدر بهرامی 4
1.عضو هیأت علمی گروه تربیت بدنی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهر، 2. مدرس گروه تربیت بدنی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهر،
3. مدرس گروه تربیت بدنی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهر 4. آموزش وپرورش استان آ- شرقی:

اثر مسابقات انتخابی تیم ملی بر میزان دفع برخی از پروتئین هاي ادراري، کراتینین، سدیم و
پتاسیم درمردان نخبه کاراته کا
گرد آورنده (محمدمقری)
مقدمه: با مطالعه فعالیت هاي ورزشی در بدن انسان مشاهده می شود که نیازهاي جسمانی هر نوع فعالیت ، واکنش هاي
بیولوژیکی خاص را بوجود می آورد، به بیان ساده تر واکنش هاي داخل بدن با ویژگی هاي خاص هررشته ورزشی متناسب است.
یکی از این واکنش ها عملکرد کلیه در دفع پروتئین از ادرار است. البته تغییرات جریان خون کلیوي نیز در نفوذپذیري غشاي
گلومرولی و اختلال در بازجذب توبول ها از عواملی هستند که در دفع پروتئین وآلبومین ادراري متعاقب با تمرین نقش بسزایی
دارند( 3). مکانیسم هایی که در این فرآیند درگیرمی باشند هنوز در افراد سالم کاملا شناخته نشده و نیاز به تحقیقات بیشتري دارد.
این تغییرات در افراد شرکت کننده در ورزش هاي مختلف نیز متفاوت بوده و بستگی زیادي به شدت تمرین دارد . دراین باره
لابیلوي در سال 2004 به مطالعه پروتئین و آلبومین ادراري 15 دونده مرد پس از مسابقات 100،400 و 3000 متر پرداخت و
آزمایش 24 ساعته پروتئین ادراري آن ها نشان داد که شدت فعالیت بیشترین تأثیر را در دفع آلبومین و پروتئین داشته است ( 4). از
طرفی دفع کراتینین از طریق ادرار نیز تحت تأثیر ورزش هاي شدید قرار م یگیرد و مشکلات حاد کلیوي و صدمات عضلانی غالبا به تغییراتی در دفع پروتیئن منجر می شوند. جان و همکاران درسال 2000 به بررسی تأثیر مسابقات بر دفع کراتینین و آلبومین 61
بازیکن فوتبال پرداختند و نتایج حاکی از دفع کراتینین و آلبومین از طریق ادرار متعاقب مسابقات بود ( 5). کلی ه ها در نگهداري
.( حالات پایدار و محیط درونی بسیار مهم هستندو کار اصلی آن ها حفظ تعادل ترکیب الکترولیتی وحجم مایعات بدن است ( 5
عمل کلیه در برابر یون سدیم به چند دلیل اهمیت دارد نخست آنکیه کلیه ها مهمترین اندام تنظیم کننده سدیم و پتاسیم در بدن
هستند و از آنجائی که مقدار سدیم موجود در غذاي افراد یکنواخت نیست باید براي حفظ توازن عمل دفع این عنصر را تنظیم
کنند. هنگام فعالیتهاي ورزشی پتاسیم دائماً از داخل عضله به خارج آن جریان دارد در حالی که سدیم بیشتري به داخل سلول ها
نفوذ می کند در این راستا از دست دادن آب نیز سبب افزایش مقدار پتاسیم در ادرار می شود( 6). اوزاوا در سال 2007 تحقیقی با
.( عنوان اثر تمرینات جودو برتغییرات سدیم ادراري پرداخت و افزایش سدیم را پس از تمرینات جودو مشاهده کرد( 7
روش تحقیق: این پژوهش از نوع نیمه تجربی است. جامعه آماري شامل 40 نفر از کاراته کاران دعوت شده به اردوي تیم ملی
امید بودندکه از بین آن ها 18 نفر با توجه به سوابق قهرمانی پی درپی 4 دوره جهانی ،آسیایی و کشوري و با میانگین سن 19 سال،
وزن 67 کیلوگرم و قد 170 سانتی متر و تعداد مسابقات برابر انتخاب شدند و اثر این مسابقات بر روي متغیرهاي پروتئین تام،
آلبومین، کراتینین، میکروگلوبولین بتا، سدیم و پتاسیم بررسی شد. براي انتخاب نمونه هاي تحقیق، ابتداء پر سشنامه اي با رضایت
مجموعه مقالات همایش ملی علم و کاراته، اول تا سوم آبان 1390 دانشگاه تبریز
کامل در اختیار افراد دعوت شده به اردو مبنی بر قهرمانی پی در پی، سلامتی، عدم استفاده از مکمل هاي غذایی و کنترل وزن قرار
گرفت و قبل از اجراي مسابقات ادرار آن ها جمع آوري شد، بعد از مسابقات ادرار 24 ساعته 18 نفر از آزمودنی هایی نیز که 3
بار مسابقه داده بودند، جمع آوري شد و براي اندازه گیري متغیرهاي وابسته به آزمایشگاه فرستاده شد. براي تجزیه تحلیل یافته ها
از روش هاي آمار توصیفی جهت تعیین میانگین، شاخص هاي پراکندگی و از روش آمار استنباطی، تی وابسته با سطح معناداري
آلفا 5% استفاده شد.
یافته هاي تحقیق: با توجه به جدول 1 در میزان دفع ادراري پروتئین تام، کراتینین و آلبومین بازیکنان تفاوت معن ی داري مشاهده
شده است.
جدول 1: شاخص هاي گرایش به مرکز وپراکندگی متغیرهاي مورد بررسی قبل وپس ازمسابقه
بحث و نتیج هگیري: نتایج حاصل از این پژوهش نشان م یدهد که دفع پروتئین ها متعاقب مسابقات صورت گرفته است. که
احتمالاً ناشی از اختلال عملکرد گلومرولی بوده و مسابقات کاراته این اختلال را ایجاد کرده است. به این صورت که تغییرات
همودینامیک ایجاد شده و عروق کلیوي در زمان مسابقات کاراته منجر به سد فیلتراسیون و افزایش نفوذ پذیري غشاء گلومرولی
نسبت به پروتئین ها می شود. به عبارتی دیگر، میزان دفع ادراري پروتئین و آلبومین به شدت فعالیت وابسته است. نتایج این
10 ) در فعالیت هاي )( 9) و آلیا و همکاران ( 2006 )( 8)، مونتپزا و همکاران ( 2002 )( تحقیق با یافته هاي پورتمن و همکاران ( 1991
مشت زنی و فوتبال همخوانی دارد. فعالیت هاي عضلانی یا هر اختلالی که منجر به تخریب و یا افزایش سوخت وساز عضلات
شود تولید کراتینین را افزایش م یدهد. در نتیجه از لحاظ کاربردي دست اندرکاران این رشته ومسئولین برگزاري مسابقات به
تغذیه این ورزشکاران در اردوهاي طولانی مدت توجه کنند و این ورزشکاران در طول سال هاي ورزشی زیر نظر پزشک قرار
گیرند و آزمایشات دوره اي انجام دهند تا از مشکلات احتمالی در آینده جلوگیري شود.
واژه هاي کلیدي: پروتئین تام، آلبومین، کراتینین
متغیرها میانگین انحراف استاندارد دامنه تغیییرات
48 12/9 23/ شاخص پروتئین قبل از مسابقه 6
185 51/6 51/ تام بعد از مسابقه 4
403 96/1 قبل از مسابقه 171
کراتینین
291 85/5 224/ بعد از مسابقه 5
10/3 3/22 4/ قبل از مسابقه 98
آلبومین
59/8 14/07 19/ بعد از مسابقه 27
مجموعه مقالات همایش ملی علم و کاراته، اول تا سوم آبان 1390 دانشگاه تبریز
منابع
1. تندنویس، فریدون. ( 1382 ). حرکت شناسی. ناشر دانشگاه ترتبیت معلم.
2. رادانی، رودس.( 1379 ). فیزیولوژي بدن انسان. مترجمان حمید علی، غروي. حسین، دانشجو. انتشارات مدرسه
3. سندگل، حسین. ( 1376 ). فیزیولوژي انسان. انتشارات یزد. جلد دوم.
4. شهیدي، محسن. ( 1373 ). پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشکده تربیت بدنی تهران
5. Aica, B. (2006). The effect of exercise on urinary and protein levels of volleyball players- sports
medicine physical eitness- 46(4): 623-7.
6.Cesare, polito. (2005) Sport hematuria inboyes after mathes football springer- Heidel bery, 20-8.
7.Jane, F. (2000). urimary Protein and albumin excrelion corrected by creatinine and specific gravity,
volume, 224- 1-2.
8.labilley.(2004)the work density.n post exercise protein wria springer berlin Teide berg.57-3-3
9.Miyai, t. ogata, M. (1990). Changes in concextration of wirnary proteins after physical exercise Acta
med okay ame. 44 -5- 263 – 6.
10.Montepazs, WJ. (2002).Contionus versus intermittent exercise affects on wrinary excertion of albumin
and total protein. Jaurnal of science and medicine in sport. 5- 3- 10- 219- 228.
11.Ozawa, Yuji. (2007). Effect of Judo practico on changes in wrnary substances and blood harmones.
Department of health and physical Education facalty of education Kumomoto university. 2-40-860-8555-
751-8510.
مهناز احمد زاده 1، دکتر شهلا حجت 2
1.کارشناسی ارشد دان